İDRAK MEDYA

Ramazan Ayındaki Orucun Hükümleri – 2

Ramazan Ayındaki Orucun Hükümleri – 2
15 Mayıs 2019 - 20:45

Ramazan Ayındaki Orucun Hükümleri – 2

İslam Devleti’nin resmi yayın organlarından biri olan El-Hayat Medya tarafından Ramazan 1438 tarihinde, Rumiyah dergisinde yayımlanan “Ramazan Ayındaki Orucun Hükümleri” isimli makalenin ikinci kısmını sizlerin okumasına sunuyoruz.


Orucu Bozan Şeyler
Unutma olmadan bilerek bir şey yemek veya içmek: Ebu Hureyre’den r.h rivayet edildiğine göre şöyle dedi: “Bir adam Peygamber’e ﷺ geldi ve ‘Ey Allah’ın Resulü! Ben oruçlu iken unutarak yedim, içtim’ dedi. Bunun üzerine Allah Resulü ﷺ şöyle cevap verdi: Sana Allah ﷻ yedirip, içirdi.” [Ebu Davud ve diğerleri rivayet etti]. Hadiste zikredilen adamın durumuna baktığımızda şunu anlıyoruz ki; unutarak bir şey yemek veya içmek orucu bozmaz.

Cinsel ilişki veya ihtilamın dışında başka bir yolla meninin çıkması: İhtilam, kişi uyku halinde iken iradesi dışında gerçekleşmektedir. Bundan dolayı ihtilam, orucu bozmaz. Çünkü bu, kendi iradesi dışında gerçekleşen bir şeydir. Bu, cinsel ilişki ve diğer orucu bocan şeyler gibi kendi iradesiyle yaptığı bir şey değildir.

Kusmağı gelmediği halde bilerek kusmak: Ebu Hureyre’den r.h rivayet edildiğine göre Allah Resulü ﷺ şöyle buyurdu: “Oruçlu kimseye kusmak gelir de kendisine hâkim olamazsa ona kaza gerekmez. Her kim de kendi isteği ile kusarsa orucunu kaza etsin” [Ahmed, Ebu Davud ve diğerleri rivayet etti].

Söz, amel ve itikat ile dinden çıkmak: Allah’u Teâlâ şöyle buyurdu: “Andolsun, sana ve senden önceki peygamberlere şöyle vahyedildi: Eğer Allah’a ortak koşarsan elbette amelin boşa çıkar ve elbette ziyana uğrayanlardan olursun.” [Zümer, 65].

Yeme ve içme olmadan kalpte iftar etmeye niyet etme: Ameller niyetlere göredir hadisine binaen her kim iftar etmeyi niyet ederse iftar etmiş olur ve orucu bozulur.

Gün içerisinde cinsel ilişki ile orucunu bozan kimsenin kefaret vermesi vaciptir: Kefaret sıralaması ise şöyledir: Bir köle azat etmek. Bunu yapamazsa iki ay üst üste oruç tutmak. Bunu da yapamazsa altmış miskini yedirmesidir. Buna delil ise Ebu Hureyre’den r.h rivayet edilen şu hadistir. Nitekim Ebu Hureyre r.h şöyle dedi: “Bizler, Peygamber’in yanında otururken ansızın bir adam çıkageldi ve: Ey Allah’ın elçisi! Helak oldum! dedi. Peygamber ﷺ: Seni helak eden nedir? diye sordu. Adam: (Ramazan’da) oruçlu olduğum halde eşimle cinsel ilişkiye girdim, dedi. Bunun üzerine Allah Resulü ﷺ: Bir köle azat edebilir misin? diye sordu. Adam: Hayır, köle azat edemem, diye cevap verdi. Allah Resulü ﷺ: Öyle ise aralıksız iki ay üst üste oruç tutabilir misin? diye sordu. Adam: Hayır, tutamam, diye cevap verdi. Allah Resulü ﷺ: Altmış yoksulu doyurabilir misin? diye sordu. Adam: Hayır, doyuramam, diye cevap verdi. Ebu Hureyre r.h dedi ki: Peygamber ﷺ bir süre öyle bekledi. Bizler bu hal üzereyken Peygamber’e ﷺ içerisinde (on beş sa’ alabilen) hurma dolu bir zenbil getirildi. Peygamber ﷺ: Soruyu soran nerede? diye sordu. Adam: Benim, diye cevap verdi. Allah Resulü ﷺ: Bunu al ve sadaka olarak dağıt, buyurdu. Adam: Benden daha fakir birisine mi sadakayı vereyim ey Allah’ın elçisi! Allah’a yemin ederim ki, Medine’nin karataşlı bir ucundan diğer bir ucuna kadar aile halkı benden daha fakir hiç kimse yoktur, dedi. Bunun üzerine Peygamber ﷺ azı dişleri görülünceye kadar güldü. Sonra o adama: (Öyleyse) kendi aile halkına yedir, buyurdu.” [Buhari rivayet etti].


Orucun Mekruhları
Cinsel arzusunu tutamayanların eşini öpmesi ve sarılması: Ebu Hureyre’den r.h rivayet edildiğine göre şöyle dedi: “Bir adam Peygamber’e ﷺ oruçlu için hanımı ile mübaşeretin hükmünü sordu. Allah Resulü ﷺ ona ruhsat verdi. Sonra bir başkası geldi, o da aynı şeyi sordu. Ona mübaşereti yasakladı. Allah Resulünün ruhsat tanıdığı kimse yaşlı birisiydi, yasakladığı kimse de gençti.” [Ebu Davud rivayet etti].

Ağza ve buruna su vermede aşırıya kaçmak: Bunda suyun mideye girme korkusu vardır. Nitekim Allah Resulü ﷺ şöyle buyurdu: “Oruçlu olmadığın zaman suyu burnuna iyice çek!” [Ahmed ve dört sünen sahipleri rivayet etti].

Kötü söz söylemek, sövmek, küfür etmek ve öfkelenmek: Allah Resulü ﷺ şöyle buyurdu: “Hiçbiriniz, oruçlu olduğu gün çirkin söz söylemesin ve kimse ile çekişmesin. Eğer biri kendisine söver veya çatarsa, ben oruçluyum desin.” [Muttefekun Aleyhi].


Ramazanda Kaza veya Fidye İle İftar Edilmesine Ruhsat Tanınanlar
Allah ﷻ yolunda savaşan kimse: Buna delil ise Allah Resulünün ﷺ Mekke’nin Fethi Gazvesi’ndeki sözüdür: “Siz düşmanınıza yaklaştınız, artık oruç tutmamak size daha kuvvet kazandırır, buyurdu. Bu, bir ruhsat idi. Onun için kimimiz oruç tuttu, kimimiz tutmadı. Sonra başka bir yere indik. Bu sefer Allah Resulü ﷺ: Sizler yarın sabah düşmanınızla karşılaşacaksınız, oruç tutmamak size daha çok kuvvet kazandırır. Binaenaleyh oruç tutmayın, buyurdular. Bu, kati bir emirdi. Hemen orucu bıraktık.” [Müslim rivayet etti].

Allah ﷻ yolunda savaşan kimsenin iftar etmesi hem ona hem de mücahidlere güç sağlar. Mücahid, düşmanla savaşmaya yaklaştığında iftar etmesi müstehaptır ve oruçlu olmasından daha evladır. Nitekim Allah Resulü ﷺ , savaş yaklaştığında iftar etmeyi emretti. Hasta ve yolcu olan kimse: Allah’u Teâlâ şöyle buyurdu: “Kim de hasta veya yolcu olursa, tutamadığı günler sayısınca başka günlerde tutsun.” [Bakara, 185].

Hayız ve nifaz olan kimse: Muaze El-Adudiye’den rivayet edildiğine göre şöyle dedi: “Aişe’ye r.h: ‘Neden adetli kadın oruç tutuyor da namaz kılmıyor?’ diye sordum ‘Sen Haruriyye (harici) misin?’ dedi. ‘Hayır, Haruriyye değilim ama soru soruyorum’ deyince şöyle dedi: Bizim başımıza bu olay gelince orucu tutmamız emredilirdi ama namazı kılmamız emredilmezdi.” [Müslim rivayet etti].

Hamile veya süt emziren kimse: Enes’ten h rivayet edildiğine göre Allah Resulü ﷺ şöyle buyurdu: “Allah ﷻ misafirden orucu ve namazın yarısını, çocuk emziren veya hamile olandan da orucu kaldırmıştır.” [Ahmed ve Nesai rivayet etti].

Allah ﷻ yolunda savaşan, hasta olan, hayız olan, nifas olan, hamile olan ve süt emzirenler iftar ettiklerinde daha sonra iftar ettikleri her bir gün için kaza olarak bir gün oruç tutarlar. Oruç tutmaya gücü yetmeyen yaşlılara gelince; Böyle olan kimseler tutmadıkları oruçlar için daha sonra kaza orucu tutmazlar ancak miskinleri duyururlar: Ata, İbn-i Abbas’ın ayetteki “yutikune” kelimesini “yutevvekune” yani “Oruç tutmaya gücü yetmeyenlere bir fakir doyumu kadar fidye gerekir.” şeklinde okurken işittiğini söyledi. İbn-i Abbas şöyle dedi: “Bu ayet nesh edilmiş değildir. Ayetteki kişiler yaşlı erkek ile yaşlı kadındır ki, bunlar oruç tutmaya muktedir olamazlar; bu sebeple bunlar, her bir gün yerine bir fakiri doyururlar.” [Buhari rivayet etti]. Bu sınıfa, iyileşme umudu olmayan hastalarda girmektedir.

Not: Kaza oruçlarında peş peşe tutma şartı yoktur. İmam Buhari sahihinde şöyle dedi: “İbn-i Abbas r.h, yüce Allah’ın mutlak olan ‘Tutamadığı günler sayısınca başka günler tutar’ [Bakara, 184] kavlinden dolayı, kaza oruçlarının ayrılmasında, yani aralıklı tutulmasında bir beis yoktur, demiştir.”


Oruçlunun Yapması Mubah Olan Şeyler
Serinlemek için suyun başa dökülmesi veya suya girmek: İmam Bagavi –Allah ﷻ O’na rahmet etsin- şöyle dedi: “Onun soğukluğunu içinde hissetse bile suyun başa dökülmesi veya suya dalmak orucu bozmaz.” Rivayet edildi ki Allah Resulü ﷺ, susuzluktan veya sıcaklıktan ötürü oruçlu iken başına su dökerdi. Enes r.h şöyle dedi: “Benim içinde yıkanılacak bazam (Bakırdan edinilen bir havuzum, küvetim) vardı. Ben oruçlu iken (sıcak hissettiğimde serinlemek için) kendimi onun içine atar dururdum.” Ve hatta İbn-i Ömer, oruçlu iken su dolu havuza girerdi. [Şerhi’s Sünne].

Yemek yaparken yemeğin tadına bakmak: İcma ile yemeğin orucu bozan unsurlarından biri olmasıyla beraber yemekten az bir şey tatmak da bir beis yoktur. Bundan dolayı yemek yapan kimse eğer mecbursa yemeğin tadına bakması caizdir. İmam İbn-i Teymiyye şöyle dedi: “İhtiyaç olmaksızın yemeğin tadına bakmak mekruhtur. Ancak bu onu iftar ettirmiş olmaz. İhtiyaç olursa bu, ağza su vermek gibidir.”

Sürme çekmek, koku sürünmek, tütsülenmek ve yağlanmak mubahtır. İbn-i Teymiyye –Allah ﷻ O’na rahmet etsin- şöyle dedi: “Eğer hüküm, herkesi kapsayan bir şey ise, Allah Resulünün ﷺ bunu beyan etmiş olması ve ümmetin de bunu nakletmiş olması gerekir. Malumdur ki sürme çekme ve benzeri şeyler geneli kapsayan şeylerdendir. Aynı şekilde yağlanma, yıkanma, tütsülenme ve koku sürünme de geneli kapsayan şeylerdendir. Şayet bunlar, orucu bozan şeylerden olsaydı Allah Resulü ﷺ, orucu bozan diğer unsurları açıkladığı gibi bunu da açıklardı. Ancak bunu açıklamadığı için bilindi ki bu, koku sürünme, tütsülenme ve yağlanma cinsindedir. Tütsülenme, buruna yükseliyor, beyine giriyor ve beden dinçleşiyor. Yağlanma ise, beden onu emiyor, bedenin içine giriyor ve insan onunla güçleniyor. Aynı şekilde koku sürünme ile de iyi bir dayanaklılık elde ediliyor. Allah Resulünün ﷺ bundan nehyetmemesi, koku sürünmenin, tütsülenmenin, yağlanmanın ve sürme çekmenin caiz olduğuna delalet etmektedir.” [Mecmuu’l Fetava].


Ramazanda Mazeret Olmaksızın Gün İçerisinde İftar Edenin Cezası
İmam İbn-i Teymiyye -Allah ﷻ O’na rahmet etsin- şöyle dedi: “Bir kimse haram olduğunu bilmesine rağmen helal gördüğü için Ramazan’da iftar ederse onun öldürülmesi vaciptir. Ancak eğer fasık ise Ramazan’da iftar ettiği için cezalandırılır.” [Mecmuu’l Fetava].

Son olarak Müslümanlara orucun, sadece yemekten, içmekten ve cinsel ilişkiden uzak durup diğer azalarının –dil, göz, kulak, el, ayak- günah ve masiyetler içerisinde dolaşması olmadığını hatırlatıyoruz. Ebu Hureyre’den r.h rivayet edildiğine göre Allah Resulü ﷺ şöyle dedi: “Kim yalan konuşmayı ve yalan-dolanla iş yapmayı terk etmezse, Allah ﷻ o kimsenin yemesini, içmesini bırakmasına kıymet vermez.” [Buhari rivayet etti].

İmam Nesai –Allah ﷻ O’na rahmet etsin- Süneni Kubra kitabında zikrettiği hadiste Ebu Hureyre’den h rivayet edildiğine göre Allah Resulü ﷺ şöyle buyurdu: “Nice oruçlu vardır ki, onun orucu sadece açlık (ve susuzluktur). Nice gece ibadete kalkan vardır ki, onun bu kalkışı sadece uykusuzluktur.”

Allah’ım! Bu ayda İslam’ı izzetlendir. Ve bu ayı zafer, fetih ve temkin ayı kıl.

Son duamız âlemlerin rabbi olan Allah’a hamdolsun. Salat ve selam peygamberlerin ve resullerin önderinin, ailesinin ve tüm sahabesinin üzerine olsun.

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT
Yorum Yok

Sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları İDRAK MEDYA'ya aittir, resim ve haberler değiştirilemez yalnız dağıtılabilir. Tüm Hakları Saklıdır © 2019 İDRAK MEDYA